สาระสำคัญ

  • ต้นไม้บนทางสาธารณะ (เกาะกลาง ทางเท้า) เป็นของ กทม. หรือเทศบาล ห้ามตัดเองเด็ดขาด
  • ต้นไม้ในที่ดินเอกชนตัดได้เลย ยกเว้นเป็น “ไม้หวงห้าม” ต้องขออนุญาตกรมป่าไม้ก่อน
  • ยื่นขออนุญาตได้ที่สำนักงานเขต (กทม.) หรือเทศบาล ขึ้นอยู่กับพื้นที่

หน้าร้านมีต้นไม้ใหญ่บังป้ายร้าน แล้วคิดว่าตัดทิ้งเองได้เลย? รอก่อนนะครับ — ถ้าต้นไม้นั้นอยู่บนทางเท้าหรือเกาะกลางถนน ไม่ใช่ต้นไม้ของคุณ และการตัดเองโดยไม่ขออนุญาตมีโทษปรับหนักมาก

เรื่องนี้คนมักจะสับสน เพราะต้นไม้อยู่หน้าบ้านตัวเอง รู้สึกว่าน่าจะเป็นสิทธิ์ของเรา แต่ความจริงกฎหมายแบ่งชัดเจนมากว่าต้นไม้ไหนเป็นของใคร

ต้นไม้บนทางสาธารณะ — ของท้องถิ่น ไม่ใช่ของเรา

ต้นไม้ที่ปลูกอยู่บนเกาะกลางถนน ทางเท้า หรือพื้นที่สาธารณะอื่น ๆ เป็นทรัพย์สินของหน่วยงานท้องถิ่น ไม่ว่าจะเป็น กทม. เทศบาล หรือ อบต. แล้วแต่พื้นที่

ถ้าอยากตัดหรือตัดแต่ง ต้องแจ้งขออนุญาตจากหน่วยงานนั้นก่อนเสมอ ห้ามดำเนินการเองเด็ดขาด แม้จะรู้สึกว่าต้นไม้นั้น “บัง” หน้าร้านหรือบ้านของเราก็ตาม

โทษที่ดำเนินการเองโดยไม่ขออนุญาต มีทั้งค่าปรับและต้องรับผิดชอบค่าซ่อมแซมต้นไม้ที่เสียหาย หรืออาจถูกฟ้องเพิ่มอีก

ต้นไม้ในที่ดินเอกชน — ตัดได้ แต่มีข้อยกเว้น

ถ้าต้นไม้อยู่ในที่ดินที่มีโฉนดเป็นของคุณ โดยหลักแล้วตัดได้เลย ไม่ต้องขออนุญาต

ยกเว้น กรณีต้นไม้นั้นเป็น “ไม้หวงห้าม” ตามพระราชบัญญัติป่าไม้ เช่น

  • ไม้สัก
  • ไม้ยาง
  • ไม้ชิงชัน
  • ไม้มะค่า
  • ไม้ประดู่

ไม้หวงห้ามแม้จะอยู่ในที่ดินเอกชน ก็ยังต้องขออนุญาตจากสำนักงานป่าไม้ก่อนตัดทุกครั้ง เพราะกฎหมายคุ้มครองพันธุ์ไม้เหล่านี้ไว้เป็นพิเศษ

ต้นไม้ในพื้นที่กึ่งกลาง — ดูเส้นแบ่ง

บางครั้งก็ไม่แน่ใจว่าต้นไม้อยู่ในที่ดินเราหรือบนทางสาธารณะ วิธีตรวจสอบง่าย ๆ คือดูจากแนวรั้ว แนวโฉนด หรือขอให้เจ้าหน้าที่สำนักงานเขตมาตรวจสอบให้ก่อน จะได้ไม่ต้องเสี่ยง

ตารางสรุป: ต้นไม้แบบไหน ต้องขอจากใคร?

ประเภทต้นไม้ตำแหน่งต้องขออนุญาตจาก
ต้นไม้ทั่วไปบนทางสาธารณะ (ทางเท้า/เกาะกลาง)กทม. / เทศบาล / อบต.
ต้นไม้ทั่วไปในที่ดินเอกชนไม่ต้องขอ (ตัดได้เลย)
ไม้หวงห้าม (สัก/ยาง/ฯลฯ)บนทางสาธารณะกทม. / เทศบาล + กรมป่าไม้
ไม้หวงห้าม (สัก/ยาง/ฯลฯ)ในที่ดินเอกชนสำนักงานป่าไม้ในพื้นที่
ต้นไม้ริมแม่น้ำ/คลองพื้นที่ควบคุมกรมเจ้าท่า / หน่วยงานที่รับผิดชอบ

กรณีฉุกเฉิน ต้นไม้เสี่ยงล้ม

ถ้าต้นไม้ทางสาธารณะเสี่ยงล้มหรืองอกรุกล้ำเข้ามาในบ้าน อย่าตัดเองนะครับ แต่ให้แจ้งฉุกเฉินไปที่สำนักงานเขตหรือเทศบาลในพื้นที่ได้เลย มีทีมงานมาจัดการให้โดยไม่คิดค่าใช้จ่าย

SN Permit ช่วยได้อย่างไร?

หลายคนไม่แน่ใจว่าต้นไม้หน้าบ้านตัวเองนั้นเข้าข่ายต้องขออนุญาตหรือเปล่า หรือไม่รู้ว่าจะยื่นเอกสารที่ไหน เราช่วยตรวจสอบให้ได้ครับ ว่าต้นไม้คุณอยู่ในกรณีไหน ต้องขอจากหน่วยงานไหน และถ้าต้องขอ เราก็ยื่นให้ได้เลย ไม่ต้องไปเองเพื่อนัดหน้างาน

สรุป

ก่อนตัดต้นไม้ใหญ่ ให้ถามตัวเองก่อนว่า ต้นไม้นี้อยู่ในที่ดินเราหรือเปล่า ถ้าอยู่บนทางเท้าหรือพื้นที่สาธารณะ ต้องขออนุญาตก่อนเสมอ ถ้าอยู่ในที่ดินเราแต่เป็นไม้หวงห้าม ก็ยังต้องขออนุญาตอีกเหมือนกัน ดีกว่าถูกปรับทีหลังแน่นอนครับ


โทษถ้าตัดต้นไม้สาธารณะโดยไม่ได้รับอนุญาต

ตัดหรือทำลายต้นไม้บนที่สาธารณะหรือไม้หวงห้ามโดยไม่ได้รับอนุญาต มีโทษตามกฎหมายหลายฉบับ

กรณีโทษกฎหมาย
ตัดต้นไม้บนที่สาธารณะ (ทางเท้า/เกาะกลาง)ปรับ + ต้องจ่ายค่าเสียหายกฎหมายท้องถิ่น/พ.ร.บ. รักษาความสะอาด
ตัดไม้หวงห้ามในที่ดินตัวเองโดยไม่ขออนุญาตจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 50,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับพ.ร.บ. ป่าไม้ 2484

ไม่แน่ใจว่าต้นไม้หน้าบ้านหรือหน้าร้านของคุณตัดได้เลยหรือต้องขอก่อน ทักมาถามได้เลย — ปรึกษาฟรี


บทความที่เกี่ยวข้อง